Nesnelerin İnterneti ( Internet of Things) Nedir ? – Sencer Salbaş

Nesnelerin İnterneti ( Internet of Things) Nedir ? – Sencer Salbaş

Yazar – Sencer Salbaş

ATP Dijital Ar-Ge Genel Müdür Yardımcısı

 

Nesnelerin interneti (Internet of Things – IoT) en çok konuşulan teknoloji terimlerinden biri ve önümüzdeki dönemde daha da sık duymaya başlayacağımız akıllı teknojilerin en popüleri diyebiliriz. İlk kez Kevin Ashton tarafından kullanılan bu kavram gelişen teknoloji ile birlikte hayatımızda yadsınamaz bir yer ediniyor ve gelecekte tüm hayatımızı etkilemeye devam edeceği ön görülüyor.   Bu sebeple nedir, ne değildir, ne işe yararla ilgili bazı bilgileri paylaşmak istedim.

Fiziksel nesnelerin (arabalar, makineler, ev aletleri, vs) birbirleriyle veya daha büyük sistemlerle bağlantılı olduğu iletişim ağına verilen isim olarak tanımlayabileceğimiz IoT kelimesi ilk kez 1999 yılında kullanılmaya başladıysa da, bilinen ilk cihaz 1982 yılında bir üniversite kampüsünde yer alan kola makinesidir. Elektronik devreler, basit bir bilgisayar ve ağ bağlantısı ile donatılmış bu özel makine, dolaptaki kutu kolaların adedini ve sıcaklık değerini, üniversitenin ana bilgisayarına raporluyor. Bu sayede öğrenciler makinanın içinde soğuk kola olup olmadığını daha makinaya gitmeden görebiliyorlardı.

 

Günümüzde internete bağlı nesne sayısının 9 milyar ile 15 milyar arasında olduğu tahmin edilmekte. Gartner’ın yaptığı araştırmaya göre 2020 yılında yaklaşık 26 milyar ürünün  internete bağlanılacağı tahmin ediliyor. Bu artışla cihazları internete bağlamanın gittikçe kolaylaşması ve ucuzlamasının yanı sıra, cihazların internete yüklediği bilgileri kullanarak hayatımızı kolaylaştıran uygulamaların artacağını da söylemeden geçemeyiz.

 

Yalnızca endüstriyel otomasyon olarak değil,  ev kombilerin evde olup olmamamıza ve dış ortam sıcaklığına göre çalışması, çamaşır makinasının program bitince bize mesaj atmasından tutun da trafiğe göre akıllı yanan trafik ışıklarına veya topraktaki nem belirli bir oranın altına düşünce kendini otomatik olarak sulayan parklara kadar hayatımızda çok çeşitli uygulamaları mevcut. Her gün pek çok yeni uygulama alanı bulunuyor ve etrafımızda daha çok nesne internete bağlanıyor, akıllanıyor.

 

Hızlı gelişen nesnelerin interneti (IoT) sektörü, iş ve özel hayatımızı kolaylaştırmakla beraber bazı sorunları da içeriyor.  İlk akla gelen tabi ki güvenlik oluyor.  Eskiden hackerlar sistemlere yetkisiz erişim ile sanal sorunlar yaratabilirken, nesnelerin internetiyle bağlantılı bir arabanız var ise, uzaktan arabanıza bağlanıp frenlerinin devre dışı bırakılması bile mümkün olabilmekte. Aynı şekilde evinizdeki akıllı cihazlara ulaşabilen bir korsan, evinizdeki güvenlik kameralarından özel hayatınızı izleyebilir veya elektrikli ev aletlerini ele geçirebilir. Bunun gibi pek çok korkunç senaryoyla karşı karşıya kalmamız mümkün gözüküyor.

 

Bir başka sorun da bu kadar çok miktarda üretilen bilginin analizi ve raporlanması. Yapılan analizlere göre şu anda internette bulunan verinin %90’ı sadece son iki (2) yılda üretildi ve internete bağlı cihaz sayısındaki artışa paralel olarak her sene yeni üretilen veri katlanarak artıyor. Bir başka araştırmaya göre şu anda üretilmiş verinin sadece % 0.5’i (binde beşi) analiz edilip anlamlı bilgi üretilebiliyor. Son zamanlarda gündemimizdeki kişisel bilgi güvenliği ve gizlilik konusu IoT’yi de ilgilendirmekte.  İş ve özel hayatımızda pek çok internete bağlı nesne kullanıyoruz ve bu nesneler sürekli olarak özel şirket verilerimizi/kişisel bilgilerimizi toplamakta, başka firmalara iletmekte, kendimize/şirketimize özel bilgiler sürekli analiz edilmekte ve raporlanmakta.

 

Peki bu olası sorunların çözümü ne? Özel hayatımızda internete bağlı nesneleri hayatımıza katarken öncelikle evimizin/cebimizin internetinin güvenliğinden emin olmalıyız ve mümkün ise bu konuda bir uzmandan destek almalıyız.  İş hayatı için de cevap benzer aslında. Bu konuda yatırım yapmadan önce, IoT konusunda uzman, deneyimli bir firma ile yola çıkmak ve olası sorunları proje başlangıcında öngörüp gerekli önlemleri almamız gerekir. Nesnelerin interneti ile birlikte daha akıllı yaşadığımız bir dünya bizi beklerken, kendimizi güvenlik konusunda da desteklemeliyiz.

No Comments

Post A Comment